LO - θεατρική κριτική

 

LO – στο θέατρο BIOS (Γκάζι)

σε κείμενο του Μάριου Τσάγκαρη

και σκηνοθεσία του Λευτέρη Παπακώστα

 

Γράφει ο Δημήτρης Φιλελές

 

Ποιος μπορεί με βεβαιότητα ή με μικρή έστω απόκλιση να προβλέψει το μέλλον μιας κοινωνίας που σχεδόν εξολοκλήρου στηρίζεται σε μια εικονική πραγματικότητα αποθηκευμένη σε κάποιο «σύννεφο» του άυλου παγκόσμιου ιστού; Πώς είμαστε βέβαιοι ότι τα «δεδομένα» μας θα βρίσκονται πάντα εκεί με ασφάλεια, ότι δεν θα γίνονται εκμεταλλεύσιμο είδος στα χέρια επιτήδειων εμπόρων, ότι δεν θα αλλοιωθούν και δεν θα χρησιμοποιηθούν σε βάρος μας στο όνομα μιας κατ’ επίφαση προόδου; Ακόμα περισσότερο, καθώς η τεχνητή νοημοσύνη ολοένα κερδίζει έδαφος στην καθημερινότητα, ποια εχέγγυα μας δίνονται ότι δεν θα συμβούν ασύδοτοι πειραματισμοί σε βάρος του ανθρώπινου νου;

Ίσως τίποτα απ’ όλα αυτά δεν πρόκειται να συμβεί. Ίσως να είναι αποκυήματα της νοσηρής φαντασίας του γράφοντος; Τι θα γίνει όμως αν αυτοί οι φόβοι και οι υποψίες κάποτε, από ένα τυχαίο περιστατικό, με ένα σενάριο επιστημονικής φαντασίας επαληθευτούν ως εφιάλτες;

 

Η υπόθεση:

Βρισκόμαστε σε ένα υπόγειο καμπαρέ της Αθήνας του τέλους του 21^ου αιώνα ύστερα από την πλήρη κατάρρευση της τεχνητής νοημοσύνης αλλά και όσων γνωρίζουμε ως πραγματικότητα. Η πόλη κατοικείται από ανθρωπόμορφες μηχανές και από υβριδικούς ανθρώπους. Η κυρίαρχη λογική δεν γνωρίζει ηθικούς φραγμούς και επιδίδεται είτε σε πειράματα τυχαιότητας, τοποθετώντας σε μηδενικό επίπεδο το συναίσθημα. Ωστόσο, ακόμα και υπό αυτές τις συνθήκες, υπάρχει η ανάγκη –ή έχει δημιουργηθεί εσκεμμένα– η ανάγκη ικανοποίησης της ηδονής. Η εξυπηρέτηση αυτή προσφέρεται από μηχανοκίνητες κούκλες, κατάλληλα προγραμματισμένες για τον σκοπό αυτό. Προφανώς η αγοραία ηδονή εξακολουθεί, ως κατάλοιπο προηγούμενης εποχής, να είναι συνυφασμένη με τον υπόκοσμο και όλες τις παράνομες δραστηριότητες που συντηρούνται και από αυτή την μελλοντική κοινωνία.

Μία από αυτές, υβρίδιο ανθρώπου, ερωτεύεται έναν επαγγελματία και κατά συρροή εκτελεστή του κυκλώματος, που αργότερα καταδικάζεται σε υποχρεωτική ύπνωση για ένα στυγερό έγκλημα, για το οποίο του αποδίδεται αποκλειστικά η ευθύνη.

Όταν όμως ξυπνάει ξαφνικά, η μνήμη του επανέρχεται μαζί με την ερωτική του επιθυμία. Η σύγκρουση με τους πρώην συνεργούς είναι αναπόφευκτη και μοιραία. Το ανθρωποκυνηγητό είναι ανελέητο, καθώς η πολιτική ηγεσία απαιτεί οριστική λύση του προβλήματος και η αστυνομία αναλαμβάνει τον συνήθη ρόλο της. Παράνομοι και εκπρόσωποι της εξουσίας εξυφαίνουν τη συνωμοσία της σιωπής, ενώ ένας έρωτας ανθίζει πάλι.

Στο τέλος ένας μόνο μπορεί να επικρατήσει. Αλλά ακόμα και έτσι, η ελπίδα θα παραμείνει ζωντανή.

 

Η παράσταση ως συνολική εικόνα:

Ο Λευτέρης Παπακώστας, με την αρωγή της Χρύσας Βουλουτάκη,  μεταμορφώνει σε δράση επί σκηνής το λιτό, εκ των πραγμάτων, και περιορισμένης έκτασης κείμενο του Μάριου Τσάγκαρη. Επωμίζεται τη μεγάλη ευθύνη της διασύνδεσης του λόγου με τη φυσική παρουσία σε συνθήκες πρωτόγνωρες και ευφάνταστες.

Μας υποδέχεται με ένα ξάφνιασμα, καθώς ένας «κονφερασιέ» μας καλωσορίζει στον χώρο μαζί με τις τρεις κούκλες ηδονής, μας προειδοποιεί ευγενικά και μας οδηγεί στον υπόγειο χώρο του καμπαρέ μέσα σε καπνούς και εναλλασσόμενους φωτισμούς. Καθόμαστε όπου μας βολεύει, αλλά μπορούμε να αλλάξουμε θέση όποτε θελήσουμε.

Η παράσταση αρχίζει με δημιουργία πρωτογενών εικόνων στις οποίες ο σκηνοθέτης δίνει ζωή και κίνηση με τρόπο που παραπέμπουν σε ένα άγνωστο δυστοπικό μέλλον. Συμβατές οι ενδυματολογικές επιλογές του Σπύρου Γκέκα, η μουσική (έργο του συγγραφέα) και οι φωτισμοί του Λευτέρη Ελευθεριάδη. Εξαιρετικά υποστηρικτικό το video art σκηνικό υπόβαθρο, έργο του Άρη Αθάνατου, όπως και η διδασκαλία κυρίως της μηχανικής κίνησης από τη Βιβή Μπουτάτη. Τα σκηνικά αντικείμενα που έχει επιλέξει ο σκηνοθέτης με τη συνεργασία της Κατερίνας Παρισσινού παίζουν τον δικό τους σημαντικό ρόλο στη συνολική εικόνα της παράστασης. Τέλος, σημαντικός και αξιοσημείωτος ο ρόλος του Θεόδωρου Διαμαντή στον παράλληλο χειρισμό ήχου και φωτισμού της παράστασης.

Εκτιμούμε ότι θα ήταν ωφέλιμη για την παράσταση η σμίκρυνση της συνολκής διάρκειας ή, εναλλακτικά, η επέκταση του κειμένου, ώστε να υπάρξει καλύτερη σχέση ισορροπίας μεταξύ λόγου και δράσης, καθώς και αυξημένη διάδραση με το κοινό.  

 

Οι ερμηνείες:

Η Κατερίνα Παρισσινού, η υβριδική κούκλα LO, είναι μια ανατρεπτική μορφή που αναπτύσσει συναισθήματα και διαταράσσει την τάξη των πραγμάτων. Μυστηριώδης, επιβλητική, ανεξάρτητη και ιδιαίτερα δυναμική, επιλέγει την ελευθερία και κινείται με χαρακτηριστική άνεση και επιβλητικότητα στον χώρο.

Ο Γιώργος Τριανταφύλλου, ο Μαλούρας, είναι ο άνθρωπος της νύχτας που προσφέρει πληρωμένες ηδονές μαζί με άλλες παράνομες υπηρεσίες αντί αδράς αμοιβής. Χυδαίος, αδίστακτος, ύπουλος και υπόγειος, φροντίζει να έχει τους πάντες στο χέρι και με βιαιότητα να ορίζει τις τύχες μηχανών και ανθρώπων.

Η Λίνα Πάτσιου, ως αισθησιακή κούκλα Ταυ, με τις χαρακτηριστικές νωχελικές της κινήσεις αλλά και το γλυκό μηχανικό χαμόγελο, γίνεται συχνά διαμεσολαβητής της επικοινωνίας μεταξύ δρώντων και κοινού με γλυκύτητα. Ιδιαίτερα συγκινητική η στιγμή που διαισθάνεται την έλευση του τέλους της.

Ο Θεοδόσης Σκαρβέλης είναι ο Μακ, ο επιστήμονας που αδιάκοπα πειραματίζεται με τους πάντες και τα πάντα, με την παράνοια να αντικατοπτρίζεται στο βλέμμα και στα λόγια του, σκληρός και αποφασιστικός, με μυαλό σκοτεινό, σταθερά υποτακτικός αλλά και αναντίρρητο στήριγμα του ισχυρού αφεντικού. 

Ο Πασέ Κολοφωτιάς είναι ο αστυνόμος Ντέκας, κλασική φιγούρα που παίζει χωρίς ενδοιασμούς το διπλό παιχνίδι προς ίδιο όφελος. Εκπροσωπεί με σκληρότητα τον νόμο αλλά και τις διαχρονικές σχέσεις του με τον υπόκοσμο. Είναι έμπρακτα η άλλη όψη του ίδιου νομίσματος.

Η Χρύσα Βουλουτάκη, είναι η παρανοϊκή κούκλα Ντα, το μόνιμο πειραματόζωο της χωρίς ηθικούς φραγμούς επιστήμης. Βρίσκεται διαρκώς σε υποδειγματική αστάθεια, σε κατάσταση κινητικής και λεκτικής αποδιοργάνωσης, με ερμηνεία εξαιρετικά πειστική και ελκυστική.

Ο Λευτέρης Παπακώστας είναι ο διαβόητος εκτελεστής Σκούπας, προγραμματισμένος να εκτελεί φονικές εντολές, αλλά και με την παράδοξη ικανότητα ανάπτυξης ανθρώπινης σχέσης. Η αφύπνισή του και η επίμονη ερωτική του επιθυμία αλλάζει τα δεδομένα. Άκαμπτος, με κίνηση κοφτή και αποφασιστική, με βλέμμα σταθερό και παγερό, είναι ικανός για το χειρότερο ή το καλύτερο κατά περίπτωση.

Συνοψίζοντας:

Πρόκειται για μια παραστατική ιδέα που έχει ακόμα να διανύσει πολύ δρόμο μέχρι να εδραιωθεί και να γίνει επαρκώς αρεστή από το ευρύτερο κοινό. Προς το παρόν, κάνοντας τα πρώτα βήματα, θεωρούμε ότι απευθύνεται αρχικά σε κοινό περιορισμένου ηλικιακού εύρους (κυρίως μεταξύ 20 και 40 ετών), που σχετίζονται τόσο με την ηλεκτρονική ταξινόμηση της εποχής μας όσο και με την ανάπτυξη της τεχνητής νοημοσύνης. Μετά βεβαιότητας απευθύνεται εν γένει στους θιασώτες της επιστημονικής φαντασίας, που τους δίνεται η ευκαιρία να ανοίξουν έναν νέο κύκλο συζήτησης και αναζητήσεων σε θεατρικό πλέον επίπεδο. 

 

Η ταυτότητα της παράστασης:

Κείμενο: Μάριος Τσάγκαρης
Σκηνοθεσία: Λευτέρης Παπακώστας
Κοστούμια: Σπύρος Γκέκας
Μουσική: Μάριος Τσάγκαρης
Φωτισμοί: Λευτέρης Ελευθεριάδης
Φωτογραφίες / video art: Άρης Αθάνατος
Κίνηση: Βιβή Μπουτάτη
Σκηνικά αντικείμενα: Κατερίνα Παρισσινού / Λευτέρης Παπακώστας
Βοηθός σκηνοθέτη: Χρύσα Βουλουτάκη

Τεχνικός ήχου/ φωτισμού: Θεόδωρος Διαμαντής
Διεύθυνση παραγωγής: Μαριετίνα Σιμάτου
Υπεύθυνη επικοινωνίας: Γιώτα Δημητριάδη

 

Παίζουν:

Κατερίνα Παρισσινού, Γιώργος Τριανταφύλλου, Λίνα Πάτσιου,

Θεοδόσης Σκαρβέλης, Πασέ Κολοφωτιάς, Χρύσα Βουλουτάκη,

Λευτέρης Παπακώστας

Πληροφορίες

Από 16 Φεβρουάριου - Κάθε Δευτέρα και Τρίτη στις 21:00

Τιμές εισιτηρίων: 14/10 μειωμένο
                              

Ηλεκτρονική προπώληση: myticket στο site του Bios

Και στο ταμείο του Θεάτρου

Διάρκεια παράστασης: 85 λεπτά

Θέατρο: Βios, Πειραιώς 84

Τηλ: 2103425335

 

 Πηγή πρώτης δημοσίευσης: Η "LO" στο fractal