Η «Λοκαντιέρα» του Κάρλο Γκολντόνι

 

Η «Λοκαντιέρα» του Κάρλο Γκολντόνι

σε διασκευή και σκηνοθεσία του Γιάννη Κακλέα

και μουσική του Δημήτρη Παπαδημητρίου

στο Θέατρο Τέχνης – Σκηνή Φρυνίχου ( Πλάκα)

 

Γράφει ο Δημήτρης Φιλελές

 

Εισαγωγικά:

Η αριστουργηματική κωμωδία του Κάρλο Γκολντόνι  γράφτηκε και ανέβηκε ως θεατρική παράσταση στα μέσα του 18^ου αιώνα, σε μια εποχή που η χειραφέτηση της γυναίκας και το δικαίωμά της στη ζωή και τον έρωτα ήταν κάτι που σε κοινωνικό επίπεδο έμοιαζε με «απαγορευμένο καρπό». Ωστόσο, το κύμα του Διαφωτισμού που είχε αρχίσει να εξαπλώνεται στην Ευρώπη και τα φωτισμένα μυαλά που διέδιδαν τις ιδέες του στην πράξη, είχαν ρίξει τον πρώτο δυνατό σπόρο. Ο συγγραφέας, πάντα πρωτοπόρος, τολμά να θίξει ζητήματα που η κοινωνία της εποχής αμφιταλαντεύεται αν πρέπει να τα αγγίξει και πολύ περισσότερο να αποδεχθεί. Όμως παρά τις αντίξοες συνθήκες, το ειδικό βάρος του έργου και η έντονη κοινωνική του διάσταση το έκαναν  αγαπητό στο κοινό όχι μόνο της εποχής του αλλά μέχρι σήμερα. Κάτι ήξερε ο Γκολντόνι...

 

Η υπόθεση:

Η Μιραντολίνα, ιδιοκτήτρια πανδοχείου (λοκαντιέρα) που το φέρνει βόλτα με τη βοήθεια του υπηρέτη της, του Φαμπρίτσιο, είναι μια γυναίκα ανεξάρτητη αλλά και δαιμόνια. Αρνείται την υποταγή στις επιθυμίες των άλλων, ενώ παράλληλα αρέσκεται στις φιλοφρονήσεις και στα ερωτικά παιχνιδίσματα των αντρών, αρκεί να πηγαίνει καλά η επιχείρησή της και να εξοικονομεί τα προς το ζην.

Δυο πελάτες της, ο μαρκήσιος του Φορλιπόπολι και ο κόμης της Αλμπαφιορίτα, την πολιορκούν και της προσφέρουν δώρα με απώτερο σκοπό κάποτε να ενδώσει στα ερωτικά τους καλέσματα. Σ’ εκείνη όμως αρέσει να παίζει, να δίνει μάταιες ελπίδες, αλλά και να απολαμβάνει την υποταγή όσων την ορέγονται. Και ενώ δέχεται ευγενικά τα δώρα τους, διαρκώς τους αφήνει σε μια μάταιη αναμονή.

Διαφορετική περίπτωση όμως είναι ο ιππότης Ρομπέρτο Ριπαφράττα, που όχι μόνο έχει προσβλητική συμπεριφορά απέναντί της, αλλά δηλώνει φανερά τον μισογυνισμό του και διατυμπανίζει την απέχθειά του για τον έρωτα. Τότε εκείνη πεισμώνει και βάζει σε εφαρμογή το πανούργο σχέδιο όχι μόνο της υποταγής του, αλλά και του εξευτελισμού του, αν δεν παραδεχθεί φανερά τα αισθήματά του.

Στο ερωτικό γαϊτανάκι προστίθενται δυο θεατρίνες, η Ορτένσια και η Ντετζάνιρα, που επισκέπτονται ξαφνικά το πανδοχείο και αμέσως η Μιραντολίνα αντιλαμβάνεται ότι δεν είναι οι αρχόντισσες τις οποίες προσποιούνται· ένα ακόμα δείγμα της διορατικότητάς της αλλά και της πρόθεσής της να δημιουργεί ακραίες καταστάσεις για να πετύχει τους στόχους της.  

Με διάφορά τερτίπια προσεγγίζει τον ιππότη, τον χειρίζεται μέσα από τα δικά του λόγια και τις απόψεις του, τον οδηγεί με μελετημένα αργά βήματα στην αγκαλιά της και τελικά τον ξελογιάζει. Και όταν τον βλέπει να γονατίζει μπροστά της ψυχικά και σωματικά, του δίνει τη χαριστική βολή. Διαβλέποντας τα αρνητικά στοιχεία του χαρακτήρα που αρνείται να εγκαταλείψει για χάρη της, του επιστρέφει τα πανάκριβα δώρα και συνειδητά παίρνει τη σωστή γι’ αυτήν απόφαση.

Επιλέγει να δέσει τη ζωή της με τον ευγενικό, καρτερικό και πιστό Φαμπρίτσιο, εξασφαλίζοντας όχι μόνο την προσωπική της ευτυχία αλλά και την επαγγελματική της σταθερότητα.

 

Η παράσταση ως συνολική εικόνα:

Ο Γιάννης Κακλέας, με μεγάλη εμπειρία και ευρύτητα και βάθος γνώσης του θεάτρου, επιλέγει διόλου τυχαία το πρωτοποριακό θεατρικό έργο του Γκολντόνι, άριστα μεταφρασμένο από την Αγαθή Δημητρούκα. Διαθέτει σκηνοθετική οπτική με επιλεκτική ματιά που παραλληλίζεται με τη χρήση ενός ευρυγώνιου φωτογραφικού φακού. Στο κέντρο του, στην αιχμή του δόρατος, βρίσκεται το κωμικό στοιχείο· γιατί ζωή χωρίς γέλιο δεν νοείται. Και είναι αυτό το πιο ισχυρό όπλο στη φαρέτρα του για να προσελκύσει το ενδιαφέρον των θεατών. Στο ίδιο όμως οπτικό και νοητικό πεδίο κινούνται όλοι οι κοινωνικοί συμβολισμοί που κάθε χαρακτήρας του έργου αντιπροσωπεύει: το πάθος για τη φήμη ή το χρήμα (ή και τα δύο μαζί), η αμέριμνη ροπή προς το εφήμερο, η σταθερότητα ή η αστάθεια υπό αντίξοες συνθήκες, η αλαζονεία και η υπεροψία, ο φόβος της εξωτερίκευσης των συναισθημάτων, η άρνηση της άνευ όρων υποταγής, η επιδίωξη της ισοτιμίας και του αμοιβαίου σεβασμού, η αγάπη για την ελευθερία με κάθε κόστος. Ο σκηνοθέτης με σταθερό βήμα και σωστά υπολογισμένες δόσεις φωτίζει όλες τις ανθρώπινες πτυχές, προσφέροντας στο κοινό μαζί με το γέλιο και άφθονη τροφή για σκέψη στην τρέχουσα κοινωνική συγκυρία.

Άξιος βοηθός στο σκηνοθετικό του εγχείρημα ο Γιώργος Ψαρράκος.

Ο Δημήτρης Παπαδημητρίου επωμίζεται την ευθύνη της διαρκούς συνομιλίας της μουσικής με την επιμέρους σκηνική θεματολογία. Οι εμπνεύσεις του ρέουν σαν ορμητικό ποτάμι, καθώς κατορθώνει να συνταιριάξει διαφορετικές υφολογικά και χρονικά προσεγγίσεις σε μία έννοια εικόνα. Τρυφερές μελωδίες συνυπάρχουν με τις πρόσφατες «ένδοξες» δεκαετίες της ιταλικής μουσικής, αλλά και με τα ραπ ακούσματα κατά τη διάρκεια της παράστασης. Και όλα αυτά μαζί όχι μόνο δεν ξενίζουν, αλλά δημιουργούν ένα αξεχώριστο σύνολο μουσικών και φωνητικών ερμηνειών που συναρπάζουν το κοινό. Οι παρεμβολές των τραγουδιών αποτελούν αναπόσπαστο μέρος του όλου, επιβεβαιώνοντας όχι μόνο την αναγκαιότητα της ύπαρξής τους,  αλλά και τη λειτουργικότητά τους για τον εμπλουτισμό και την υποκίνηση της επί σκηνής δράσης. Ένα επιπλέον ατού η ζωντανή απόδοση της μουσικής από το άριστα κουρδισμένο κουαρτέτο υπό τη διεύθυνση του Ανδρέα Κουρέτα.

Αξιοθαύμαστες είναι οι στιχουργικές δημιουργίες της Μαρίας Αλημίση και της Βερόνικας Δαβάκη, οι οποίες ταυτίζονται πλήρως με την πλοκή, την ένταση των επιμέρους σκηνών και τα μηνύματα που διαρκώς περνούν στο κοινό.

Η Ηλένια Δουλαδίρη επιμελείται τα πλούσια και εντυπωσιακά σκηνικά μέχρι την τελευταία λεπτομέρεια, συμβάλλοντας στην ατμόσφαιρα της πολυτέλειας και της ευμάρειας που επικρατεί. Βοηθός της στο απαιτητικό έργο η Ιωάννα Καλαβρή. Επιπλέον, οι άριστες και ποικίλες ενδυματολογικές της επιλογές προσφέρουν την απαιτούμενη λάμψη για μια τέτοια παράσταση.  

Η χορογραφία της Στεφανίας Σωτηροπούλου χαρακτηρίζεται από δυναμισμό και ζωντάνια, ανεβάζει τη διάθεση, υποκινεί την ευθυμία που απλώνεται στην αίθουσα και προδιαθέτει εξαρχής για μια γιορταστική βραδιά γεμάτη κέφι.

Οι φωτισμοί της Στέλλας Κάλτσου συμπλέουν με τη συχνή εναλλαγή των ρυθμών επί σκηνής, με τη γρήγορη πλοκή, αλλά και με τις ψυχικές διακυμάνσεις των χαρακτήρων του έργου.

 

Οι ερμηνείες:

Η Βερόνικα Δαβάκη, ως Λοκαντιέρα (Μιραντολίνα), εκμεταλλεύεται στο έπακρο τις υποκριτικές και φωνητικές της δυνατότητες, προσφέροντας στο κοινό στιγμές ξεχωριστής ευχαρίστησης. Κάθε βλέμμα, κάθε αλλαγή στάσης του σώματος, κάθε ανάλαφρη κίνηση των χεριών της αναδίδει τα συναισθήματα από τα οποία διακατέχεται. Τρυφερότητα ανάμεικτη με αποφασιστικότητα, επιτηδειότητα ανάμεικτη με έντονη ερωτική επιθυμία, αλλά και αδιαπραγμάτευτη ως προς την  ανεξαρτησία και την ελευθερία της. Και όταν ερμηνεύει τα τραγούδια της παράστασης (ελληνικά και ιταλικά), οδηγεί το κοινό σε ενθουσιώδη χειροκροτήματα.

Ο Ιβάν Σβιτάιλο, ως ιππότης Ρομπέρτο Ριπαφράττα, είναι η ενσάρκωση της αλαζονείας και του μισογυνισμού, τουλάχιστον επιφανειακά. Στιβαρός και ευθυτενής, άκαμπτος στις απόψεις του και αδιάφορα προσβλητικός, πειστικά εκρηκτικός, υπερόπτης και αμετάπειστος, ίσως επειδή διακατέχεται από τον ενδόμυχο φόβο της πιθανής προδοσίας των συναισθημάτων του. Και όταν αποδέχεται την πραγματικότητα της ραγισμένης καρδιάς του, τότε γίνεται βαθιά ανθρώπινος.

Ο Αλέξανδρος Ζουριδάκης, ως μαρκήσιος του Φορλιπόπολι, είναι η επιτομή του ξεπεσμένου αριστοκράτη, που με τεχνάσματα αποκρύπτει την πραγματικότητα, ενώ παράλληλα δεν παύει να ερωτεύεται και να ελπίζει. Οι χαρακτηριστικές χειρονομίες, η εκφραστικότητα του προσώπου,  έντονη σωματική κινητικότητα και η εκφορά του λόγου σκορπίζουν άφθονο  γέλιο.

Ο Ντίνος Ποντικόπουλος, ως κόμης της Αλμπαφιορίτα, κάτοχος ενός αγορασμένου τίτλου ευγενείας και αποτυχών εραστής, επιδεικτικά πιστός στη δύναμη του χρήματος, δεν απογοητεύεται από τις αποτυχίες και εύκολα αλλάζει πορεία πλεύσης. Πέραν της αβίαστης κωμικότητας, εύκολα μεταμορφώνεται σε έναν αμετανόητο και αξιολάτρευτο γλεντζέ και λάτρη του ποδόγυρου, έτοιμο να ρουφήξει τη ζωή ως την τελευταία της σταγόνα.

Ο Σαμψών Φύτρος, ως Φαμπρίτσιο, είναι ο παντεπόπτης βοηθός αλλά και ο φύλακας άγγελος της Μιραντολίνα. Ελέγχει τους χώρους και τους ανθρώπους, παραμένοντας πάντα σε χαμηλούς τόνους, συγκαταβατικός και αφοσιωμένος. Βρίσκεται σταθερά στο πλευρό της, της προσφέρει ασφάλεια και είναι πρόθυμος να ικανοποιήσει τις επιθυμίες της.

Το αχώριστο δίδυμο των απένταρων ηθοποιών,  της Βάσιας Λακουμέντα (Ορτένσια) και της Μάιρας Γραβάνη (Ντετζάνιρα), που παριστάνουν τη βαρόνη και την κόμισσα αντίστοιχα, προσφέρουν από κοινού τον εύθυμο τόνο, χορεύουν ρυθμικά, τραγουδούν νοσταλγικά και επιχειρούν με χαριτωμένη πονηρία να γευτούν έστω λίγο από τον γλυκό καρπό του πλούτου, αμέριμνες και πρόθυμες να προσφέρουν το ποθητό από τους άντρες αντάλλαγμα.

 

Συνοψίζοντας:

Πρόκειται για μια κωμωδία που ενώ χαροποιεί ιδιαίτερα το κοινό, ταυτόχρονα θίγει σοβαρά κοινωνικά ζητήματα που αποτελούν διαχρονικά προβλήματα. Χωρίς οι θεατές να αισθάνονται το βάρος ενός ακόμα δράματος ή του διδακτισμού, μπορούν να απολαύσουν μια καθ’ όλα άψογη θεατρική παράσταση, να ψυχαγωγηθούν και να αντιληφθούν τους χαρακτήρες στην πραγματική τους διάσταση με τα προτερήματα αλλά και τις αδυναμίες τους.

Οι θεατρόφιλοι ας σπεύσουν. Θα βιώσουν μια λαμπερή θεατρική βραδιά που θα τους μείνει αξέχαστη.

 

Η ταυτότητα της παράστασης:

Μετάφραση: Αγαθή Δημητρούκα

Σκηνοθεσία-Δραματουργική επεξεργασία: Γιάννης Κακλέας

Πρωτότυπη μουσική σύνθεση και ενορχήστρωση: Δημήτρης Παπαδημητρίου

Σκηνικά-Κοστούμια: Ηλένια  Δουλαδίρη

Χορογραφία: Στεφανία Σωτηροπούλου

Φωτισμοί: Στέλλα Κάλτσου

Υπεύθυνος Ήχου : Γιάννης Λαμπρόπουλος

Βοηθός Σκηνοθέτη: Γιώργος Ψαρράκος

 Βοηθός σκηνογράφου: Ιωάννα Καλαβρή

Οργάνωση Παραγωγής : Κωνσταντίνος Σαγιάς

Συντονισμός Παραγωγής : Κωνσταντίνα Τζιλίρα

Διεύθυνση Παραγωγής για το Ελληνικό Σχέδιο: Τηλέμαχος Κρεβάικας

Διεύθυνση Ορχήστρας: Ανδρέας Κουρέτας

Ορχήστρα Θεάτρου: Τριμελής ορχήστρα

Εκτέλεση Παραγωγής: Gg Productions

Παραγωγή : Ελληνικό Σχέδιο – Θέατρο  Τέχνης Καρόλου Κούν – VD Arts- Artinfo.gr

Επικοινωνία: Γιώτα Δημητριάδη

 

Ερμηνεύουν οι ηθοποιοί:

Βερόνικα Δαβάκη, Ιβάν Σβιτάιλο, Αλέξανδρος Ζουριδάκης,

Βάσια Λακουμέντα, Ντίνος Ποντικόπουλος, Σαμψών Φύτρος,

Μάϊρα Γραβάνη

 

Ορχήστρα Θεάτρου:

Πιάνο / keyboards: Ανδρέας Κουρέτας

Βιολί: Μιχάλης Βρέττας

Κιθάρα: Βαγγέλης Ντουμανάς

Drums / Κρουστά: Ηλίας Σαμαρτζής

 

Ημέρες και ώρες παραστάσεων:
Από 5 Φεβρουαρίου 2026

Τετάρτη & Κυριακή: 19:00, Πέμπτη & Παρασκευή: 21:00
Σάββατο: 18:00 | 21:00
 

Διάρκεια: 90΄ λεπτά

 

Τιμές εισιτηρίων:

Τετάρτη, Πέμπτη, Παρασκευή & απόγευμα Σαββάτου

Α Ζώνη: 25€ /Β Ζώνη: 18€ / 16€ μειωμένο /Γ Ζώνη: 16€ / 14€ μειωμένο /Μειωμένης ορατότητας 12€

Σάββατο 21:00 και Κυριακή 19:00

Α Ζώνη: 28€/ Β Ζώνη: 20€ / 18€ μειωμένο /Γ Ζώνη: 16€ / 14€ μειωμένο /Μειωμένης ορατότητας 12€

 

Προπώληση: Ticketservises & στα ταμεία του Θεάτρου

«Locandiera» του Κάρλο Γκολντόνι :: TicketServices.gr

Θέατρο Τέχνης Κάρολος Κουν, Σκηνή Φρυνίχου
Φρυνίχου 14, Πλάκα, 105 58

(5 λεπτά από τη στάση του Μετρό Ακρόπολη)

Πηγή πρώτης δημοσίευσης: Η «Λοκαντιέρα» του Κάρλο Γκολντόνι στο fractal